Hướng đi mới hiệu quả từ nuôi dúi rừng

Cách đây 7 năm, anh Hà Văn Bến, 38 tuổi, ở xã Nghinh Tường, quyết định dừng mô hình kinh doanh karaoke kém hiệu quả để chuyển sang nuôi dúi rừng sinh sản. Từ một quyết định mang tính thử nghiệm, đến nay mô hình đã mang lại sinh kế ổn định, đồng thời mở ra một hướng phát triển kinh tế phù hợp với điều kiện nông thôn miền núi.

Anh Hà Văn Bến kiểm tra sức khỏe của dúi trưởng thành.

Ít ai ngờ gian chuồng nuôi dúi hiện nay của anh Bến từng là hai phòng karaoke được đầu tư hàng trăm triệu đồng nhưng hoạt động không như kỳ vọng. Việc chuyển hướng của anh Bến bắt đầu từ những tìm hiểu trên truyền hình, Internet và qua các mô hình nuôi trước đó. Ban đầu, anh chỉ mua vài đôi dúi rừng về nuôi thử, vừa làm vừa quan sát kỹ tập tính sinh trưởng và sinh sản của con vật.

Hiện nay, trại dúi của gia đình anh duy trì từ 150-160 con, gồm hai giống chính là dúi mốc và dúi má đào. Trong đó, dúi mốc có hơn 100 con, dúi má đào khoảng 40 con. Đây là những giống dúi dễ thích nghi, phù hợp với điều kiện khí hậu và nguồn thức ăn sẵn có tại địa phương, khả năng sinh sản và tăng trưởng tương đối ổn định.

Một ưu điểm của mô hình nuôi dúi là không đòi hỏi diện tích lớn hay vốn đầu tư ban đầu cao. Chuồng nuôi được xây dựng từ gạch thải, gạch lỗi mua với giá rẻ. Mỗi ô chuồng chỉ cần đảm bảo kín, khô ráo, có rơm lót để giữ ấm vào mùa đông, phù hợp với tập tính sinh sống trong hang của dúi. Cách làm này giúp tiết kiệm chi phí, giảm rủi ro và phù hợp với điều kiện của nhiều hộ dân nông thôn.

Công việc chăm sóc dúi tương đối nhẹ nhàng. Mỗi ngày cho ăn hai lần vào buổi sáng và tối. Thức ăn chủ yếu là các loại sẵn có tại địa phương như tre, nứa, mía, ngô, sắn. Với dúi đang nuôi con, anh bổ sung thêm cám trộn và cơm nguội để đảm bảo đủ dinh dưỡng.

Một chuồng dúi sinh sản của gia đình anh Bến.

Theo kinh nghiệm của anh Bến, dúi ăn không nhiều, song người nuôi phải thường xuyên quan sát. Con nào kém ăn, không gặm tre non, có biểu hiện chảy nước mắt hoặc nước mũi thì cần kiểm tra ngay để xử lý kịp thời.

Không giữ riêng kinh nghiệm cho mình, anh Bến sẵn sàng chia sẻ kỹ thuật với bà con trong xã. Nhiều hộ đã đến tham quan chuồng trại, học cách làm chuồng, ghép đôi, chăm sóc và phòng bệnh cho dúi.

Từ chỗ chỉ nuôi thử vài đôi, đến nay một số hộ đã mạnh dạn mở rộng quy mô. Với anh Bến, làm kinh tế không chỉ để cải thiện đời sống gia đình, mà còn góp phần tạo sinh kế phù hợp cho người dân địa phương.

Một yếu tố quan trọng giúp anh yên tâm gắn bó với mô hình này là đầu ra khá ổn định. Dúi thương phẩm được thương lái thu mua tận nhà. Giá dúi mốc dao động từ 450-500 nghìn đồng/kg, dúi má đào từ 750-800 nghìn đồng/kg. Dúi giống có giá trị cao hơn, trung bình mỗi năm sinh sản 3-4 lứa, mỗi lứa 4-6 con, mang lại nguồn thu đáng kể cho người nuôi.

Theo anh Vũ Thế Phương, cán bộ Hạt Kiểm lâm số 14 thuộc Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thái Nguyên, dúi là động vật hoang dã thông thường, người dân nuôi chỉ cần đăng ký và được cấp mã quản lý theo quy định. Hiện nay, trên địa bàn xã Nghinh Tường có 4-5 hộ nuôi dúi, trong đó mô hình của anh Hà Văn Bến được đánh giá là tiêu biểu về kỹ thuật chăm sóc và phát triển đàn.

Từ việc chuyển đổi mô hình kinh doanh không hiệu quả sang nuôi dúi rừng, anh Hà Văn Bến cho thấy một hướng đi phù hợp thực tiễn. Mô hình này góp phần khẳng định nông thôn vẫn là nơi có thể làm ăn ổn định nếu lựa chọn đúng hướng và phát huy tốt lợi thế sẵn có.