Lắng nghe giai điệu mùa xuân

Xuân Anh 17:28, 20/02/2026

Xuân Bính Ngọ đã đến mang theo niềm tin và những khởi đầu rạng rỡ. Mùa xuân trong âm nhạc Việt Nam là một kho tàng cảm xúc vô tận. Từ những bản tình ca nồng nàn đến những giai điệu rộn ràng, tất cả cùng dệt nên một bức tranh âm thanh đa sắc, hãy cùng lắng nghe mùa xuân về qua những tác phẩm âm nhạc đi cùng năm tháng.

 

Mùa xuân đầu tiên - bức tranh thiên nhiên thanh khiết

Nhắc đến những ca khúc về mùa xuân không thể không nói đến Mùa xuân đầu tiên. Đây là một trong những tuyệt phẩm nổi tiếng nhất của nhạc sĩ Văn Cao viết về mùa xuân với những ca từ mượt mà sâu lắng: “Rồi dặt dìu mùa xuân theo én về/ Mùa bình thường mùa vui nay đã về/ Mùa xuân mơ ước ấy đang đến đầu tiên/ Với khói bay trên sông, gà đang gáy trưa bên sông/ Một trưa nắng vui cho bao tâm hồn...”.

“Mùa xuân đầu tiên” ấy là khát vọng ngàn đời của một dân tộc vừa thoát khỏi những năm tháng chiến tranh, bom rơi, đạn nổ, máu chảy suốt hàng chục, hàng trăm năm ròng. Trong hoàn cảnh ấy, một mùa bình thường, có “khói bay trên sông, gà đang gáy trưa bên sông” cũng là một "mùa xuân mơ ước". Nhạc sĩ Văn Cao đã phác họa nên một bức tranh thanh khiết, trong sáng, in đậm nét thiên nhiên của làng quê Việt Nam với những thanh âm quen thuộc, gần gũi.

Sau Đại thắng mùa Xuân 1975, cả dân tộc vỡ òa trong niềm vui chiến thắng, bày tỏ niềm vui trước ngày toàn thắng của dân tộc, mỗi người có thể chọn cho mình một cách riêng. Văn Cao đã chọn cách: “Từ đây người biết quê người/ Từ đây người biết thương người/ Từ đây người biết yêu người...”. Mùa xuân 1976 chính là “mùa xuân đầu tiên” nhân dân hai miền Nam, Bắc lần đầu được sum họp một nhà.

Một mùa xuân đem đến cho con người những giá trị nhân văn sâu sắc. Với sự kết hợp giữa âm nhạc dân tộc và ảnh hưởng của âm nhạc phương Tây, bài hát này đã trở thành một trong những ca khúc tiêu biểu của nhạc sĩ Văn Cao.

Xuân đã về - niềm hy vọng tương lai tươi mới

Xuân đã về là một trong những bản nhạc xuân xưa nổi tiếng và được người dân Việt Nam vô cùng yêu thích. Bài hát được nhạc sĩ Minh Kỳ sáng tác vào năm 1954, mang đến không khí rộn ràng, phấn khởi của mùa xuân.

Với nhịp điệu 2/4 và giai điệu vui tươi, ca khúc đã trở thành biểu tượng cho mùa xuân, khắc họa sự hân hoan, sự sống mới và niềm hy vọng. Nhạc sĩ Minh Kỳ - tên thật Nguyễn Phúc Vĩnh Mỹ, là một tên tuổi lừng lẫy trong làng nhạc Việt Nam. Tài năng của ông đã để lại dấu ấn không phai nhoà trong nghệ thuật âm nhạc và góp phần thắp sáng những giai điệu bất hủ đánh thức tâm hồn của hàng triệu người qua các thế hệ.

“Xuân đã về, xuân đã về/ Kìa bao ánh xuân về tràn lan mênh mông/Trên cánh đồng, chim hót mừng/ Đang thướt tha từng đàn tung bay vui say”. Đây là giai điệu quá đỗi thân quen, khiến cho bất cứ ai khi cũng cảm thấy bồi hồi, háo hức khi nhắc đến, mong muốn trở về đoàn tụ với gia đình mỗi dịp Tết đến xuân sang.

Tác giả đã phác hoạ lại khung cảnh mùa xuân mang tia nắng ấm tràn ngập muôn nơi cùng bao niềm hy vọng tươi mới hướng về tương lai. Muôn đoá hoa nở rộ đón gió xuân được ví như những người thiếu nữ duyên dáng, kiều diễm và đâu đó là hình ảnh đám trẻ cười khúc khích, đón chào một năm mới an lành. Tất cả là bức tranh xuân sôi động, rực rỡ, ngập tràn hy vọng, ngập tràn niềm vui.

Một mùa xuân nho nhỏ - tình yêu cuộc sống và khát vọng hiến dâng

Bài thơ Một mùa xuân nho nhỏ được Thanh Hải sáng tác trên giường bệnh trong Bệnh viện Trung ương Huế những ngày cuối cùng của cuộc đời. Đó là những ngày tháng 12-1980. Bài thơ là tâm sự, chiêm nghiệm của một nhà thơ đã dâng trọn cuộc đời cho sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc. Là bạn thân của Thanh Hải, nhạc sĩ Trần Hoàn đã ngay lập tức phổ nhạc bài thơ khi nhà thơ vừa hoàn thành mới ở dạng bản thảo và nhanh chóng đến với thính giả.

“Một mùa xuân nho nhỏ” có lẽ là bài thơ hay nhất của Thanh Hải và cũng là một trong những ca khúc hay nhất về mùa xuân của nhạc sĩ Trần Hoàn. Khi bài hát vừa ra đời, ngay lập tức nhận được sự yêu thích từ những trái tim yêu âm nhạc, phủ sóng rộng rãi tại các chương trình văn nghệ mừng Đảng, mừng xuân trên khắp mọi miền Tổ quốc.

Một điều thú vị nữa là chính ca khúc này gắn liền với rất nhiều thế hệ những người yêu mến Đài Phát thanh và Truyền hình Thừa Thiên Huế khi đây là nhạc hiệu chính của Đài Phát thanh và Truyền hình Huế.

Anh cho em mùa xuân - bản tình ca dịu dàng, lãng mạn

Anh cho em mùa xuân là một bản tình ca dịu dàng, lãng mạn, được nhạc sĩ Nguyễn Hiền phổ nhạc, phổ thơ bởi Kim Tuấn. Mùng 5 Tết năm 1962, nhạc sĩ Nguyễn Hiền (lúc đó làm việc trong Bộ Thông tin) được gửi tặng một tập thơ 40 bài của các tác giả Vương Đức Lệ, Định Giang, Kim Tuấn.

Trong đó có bài thơ năm chữ Nụ hoa vàng ngày xuân của Kim Tuấn, ông lập tức phổ nhạc trong vòng 1 tiếng. Sáng hôm sau, Kim Tuấn đến gặp, tình cờ chủ hãng đĩa Asia cũng có mặt nên Nguyễn Hiền và Kim Tuấn liền thỏa thuận cho hãng đĩa Asia cho ca sĩ Lệ Thanh hát và thâu đĩa đầu tiên. Sau đó nhà xuất bản Tinh Hoa của Lê Mộng Bảo được xuất bản tờ nhạc.

Bài hát từ đó được quần chúng yêu thích và nhiều ca sĩ trình bày. Với những câu hát nhẹ nhàng: “Anh cho em mùa xuân, nụ hoa vàng mới nở, chiều đông nào nhung nhớ…”, bài hát vẽ nên bức tranh mùa xuân tràn đầy tình yêu và hy vọng. Đây như một món quà âm nhạc gửi gắm tình cảm đến người thương yêu, mang đến niềm vui và hạnh phúc trong xuân mới.